Osmanlı’daki Yaşamın İncelikleri

evler osmanlıOsmanlı, İmparatorluk bünyesinde yaşayan halkların bütününü ifade eder. Toplum, müslüman ve müslüman olmayan “milletlerden” oluşuyordu. Gayri müslimler ayrıca “cizye” vergisi ödemek dışında toplumdan bir ayrıma

tabi değildi.
Müslüman toplumun yaşantısı şeriat ile şekillenirken farklı milletlerin din ve örflerine göre mahalli yaşam tarzlarını koruma imkanı vardı.
Toplumu yönetenler ve yönetilenler olarak, art zamanlı şekilde, iki sınıfa ayırmak mümkündür. Sınıflar arası geçiş yasak değildir, ancak sınırlı tutulmuştur.

Osmanlı İmparatorluğu Dönemleri :

1299-1922 yılları arasında varlığını sürdürmüş olan Osmanlı İmparatorluğu; “Yükselme Dönemi (1453–1579), Duraklama Dönemi (1579-1683), Gerileme Dönemi (1699-1792) ve Dağılma Dönemi (1792-1918)” süreçlerinden geçmiştir.
Osmanlı İmparatorluğu hakkındaki tüm detayları buradan okuyabilirsiniz .

Osmanlılarda Bozulma :

Koçi Bey ve Lütfi Paşa kendi dönemlerinde toplumdaki bozuklukları ve askeri yapıdaki aksaklıkları tahlil etmişlerdir.
Mustafa Ali (şair, yazar ve tarihçi) ise toplumun bozulması ve gerilemesini; “yolsuzluk, sorumsuzluk, adaletsizlik, harem kadınları ile ağaların siyasete etkisi” gibi nedenlere bağlamıştır.

Cumhuriyet döneminde Osmanlılar için zaman zaman; aşırı kötülemeler, hatta hakarete varan eleştiriler de yapılmıştır.
Bu yazıda, anılan kötülemeler vs. konularına girmeyeceğim.
Osmanlılar dönemindeki “aile, mahalle ve şehir hayatı, giyim, kuşam, yeme, içme, insanlara saygı” gibi hususlardan çok güzel örnekler sunacağım.

Şimdi buyurun ve Osmanlı’daki Yaşamın İncelikleri hakkındaki bilgileri okuyunuz…

1- Osmanlıda şehirler kurulurken, nasıl ki bir suya taş attığınızda halkalar merkezden başlayarak yayılır. Aynı şekilde önce bir mabet yapılır ardından da halka halka evler ve iş yerleri inşa edilirdi.

2- Eğer bir evin camında sarı çiçek varsa benim evimde hasta var, ey satıcılar veya sokaktan geçenler sakın yüksek sesle bağırıp rahatsız etmeyesiniz demekti. Eğer bir evin camında kırmızı çiçek varsa bu evde evlilik çağında bir kız vardır. Sokaktan geçen gençler konuşmalarınıza dikkat edin ölçüsüz laflar kullanarak bu hanımefendiyi mahcup etmeyesiniz anlamına geliyordu.

3- Hayat geçiciydi ve yüzyıllar boyu bu evlere sahip olamazlardı. Evlerin duvarlarına ‘Ya Malikül Mülk’ yazarlardı, ‘Ey Allah’ım bütün mülk senindir. Ben kapının bir kölesiyim, her şey senden benim aslında hiç bir şeyim yok’ manasına gelirdi.

4- Kapı tokmağında ‘Ya Fettah’ yazılıydı. Bu bütün kapalı kapıları açan ve sıkıntıları gideren anlamına geliyordu. Akşam eve sıkıntılı gelen bir baba kapıda bu yazıyı okuyunca belki de biraz rahatlıyor ve sıkıntıları giderilebiliyordu.

5- İnsanlarımız eskiden edeplerindeki inceliklerden ötürü “ışığı yak” demezlerdi. Çünkü yakmak olumsuz bir kelime olduğu için onun yerine “ışığı uyandır” denilirdi.

6- Gece vakti yatacakları zaman ise “lambayı (mumu) söndür.” demezlerdi. Çünkü söndürmek olumsuzluk çağrıştırdığı için “lambayı dinlendir” denilirdi.

7- Eskiden eve misafir geldiği zaman ev sahibi onların ayakkabılarının burunlarını dışarıya doğru değil de içeriye doğru baktırırdı. Böyle yapmakla “biz sizin misafirliğinizden çok hoşnut kaldık, evimizi yeniden şereflendirmenizi bekleriz” demek isterlerdi.

8- Eve bir misafir geldiği zaman kahvenin yanında su ikram edilirdi. Misafir aç ise suyu, tok ise kahveyi alırdı. Eğer suyu almışsa ev sahibi bunu çok ince bir üslupla anlar, hemen sofrayı kurar ve misafirin karnını doyururdu.

Teşekkür : Yukarıdaki Osmanlı adetleri (metin ve görselleri) hakkındaki bilgiyi ileten Sayın Yürek Ayanlar.

Lütfen blogda gördüğünüz hataları bildirin
Bu yazıyı okumanız ve blogu ziyaretiniz için teşekkür ederim…
Hasan Sabri Kayaoğlu-Dedegi :
Kimdir? | Google’da Dedegi | İletişim 
Kendisini aşağıdaki hesaplardan takip edebilirsiniz :
Facebook | Google+ | quup | YouTube | Twitter 
Hasaka Blogu Keşfedin :
Hakkında |  Mobil Görüntüleri
Takip Et : Facebook HasakaBlog |  Google+ Hasaka Blog

Osmanlı’daki Yaşamın İncelikleri” üzerine bir yorum

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

AlphaOmega Captcha Classica  –  Enter Security Code